BlogSedat Bornovalı’nın notları
Tarihi Yarımada’da rota nereden başlar?

Seyhan Akıncı, Milliyet Pazar için Tarihi Yarımada’yı sordu: imparatorluklara başkentlik etmiş bu suriçi kesimi bugün neden hâlâ ilgi odağı, ilk kez gelen biri gezmeye nereden başlamalı?
Yanıtın ilk yarısı coğrafyada. Kenti Roma İmparatorluğu’na başkent yaptıran konum, yapıların yüklendiği anlamlarla birleşince benzersiz bir bütün çıkıyor ortaya; bin yıla yakın dünyanın en büyük kilisesi olarak kalan Ayasofya ile asırlarca bir imparatorluğun yönetildiği Topkapı Sarayı’nın gündelik bir gezinin parçası olabilmesi de cabası. Rotayı Marmara Üniversitesi’nin tarihi rektörlük binasının önünden, Hipodrom’dan başlattım: dikilitaşlar ve Alman Çeşmesi, ardından Haseki Hürrem Hamamı, üst katı da ziyarete açılmış Ayasofya, Yerebatan ve bir tam günü hak eden Topkapı. Aradaki yolu kalabalık meydan yerine Soğukçeşme Sokağı’nın evleri arasından yürümek en keyiflisi.
Olmazsa olmazlar listesi ise Mimar Sinan’sız kurulamıyor: Şehzade, Süleymaniye ve Mısır Çarşısı’nın yanı başında biraz gizli kalmış Rüstem Paşa. Oradan Haliç kıyısına inip tramvayla Fener, Balat ve Ayvansaray’a uzanmak, Rum, Yahudi ve Ermeni kültürlerinin izlerini bir kitap gibi okumak demek; üstelik bu kitabın sayfalarında hayat hâlâ sürüyor, yapılar da insan ölçeğini yitirmemiş.
Son soru bölgenin dönüşümü üzerineydi. Otuz yıl önce Fener ve Balat’ta yürümeyi, alışveriş yapmayı, yemek yemeyi, fotoğraf çekmeyi hayal bile edemezdik; bugün bunlar gündelik hayatın parçası. Söyleşinin son cümlesi de bu yüzden bir öngörü: zamana yenik düşen değil, tarihini zamana eklemleyebilen bir Tarihi Yarımada. Tamamı Milliyet Pazar’da.
Sedat Bornovalı, “Tarihi Yarımada’da rota nereden başlar?”, sedat.bornova.li, 2024-04-14, https://www.sedat.bornova.li/2024/04/14/tarihi-yarimadada-rota-nereden-baslar/, erişim tarihini ekleyin.